Таърихи факултет

ФАКУЛТЕТИ МОЛИЯВИЮ ИҚТИСОДӢ

Факултети молиявию иқтисодӣ соли 1981 таъсис ёфта, то соли  1994 ҳамчун маркази тайёрнамоии мутахассисони соҳаҳои гуногуни иқтисодиёт хизмат мекард.  Аз соли  1994 то сли 2002 бо сабаби  ворид шудани тағйирот  ба сохтори дохилии  донишгоҳ  ин факултет бо факултети  баҳисобгирию  иқтисодӣ муттаҳид карда шуд. Бо гузашти вақт ва сол  то сол афзудани талаботи ҷомеа  ба кадрҳои соҳаи молия  ва иқтисодиёт зарурати ҷудо намудани  факултети молиявию иқтисодӣ аз факултети молиявию баҳисобгирӣ  ба миён омад. Аз соли 2002 ин факултет ҳамчун  факултети мустақил дар Донишгоҳи миллии Тоҷикистон  фаъолият мекунад.

Ҳамкории дохилӣ ва байналхалқии факултети молиявию иқтисодӣ бо бисёр вазорату корхонаҳои дохилӣ ва байналхалқӣ  дар сатҳи мукаммал ба роҳ монда шуда, барои боз ҳам беҳтар аз худ кардани донишҳои назариявӣ ва дар амал татбиқ намудани онҳо , донишҷӯён  ба вазорату корхонаҳо барои таҷрибаомӯзӣ аз тарафи кафедраҳои марбути  факулта сафарбар карда мешаванд. Аксарияти донишҷӯён баъди хатми донишгоҳ ба вазорату корхонаҳо ба кор ҷалб карда мешаванд,ки  ин яке аз нишондиҳандаҳои  фаъолияти пурсамари факултет ба шумор меравад.

Барои пешбурди корҳои илмӣ-тадқиқотӣ  ва натиҷагирӣ кардан аз он  факултет ҳар сол конфронсҳои ҷумҳуриявии илмию назариявӣ  ва амалиро дар мавзуъҳои гуногун  мегузаронад.  Ташкилу гузаронидани  семинарҳои илмию назариявӣ дар факултет  яке аз тарафҳои муҳимми  фаъолияти илмӣ ба ҳисоб меравад. Семинарҳо ба проблемаҳои муҳимми   молия,муомилоти пулию қарз, ҳамгироии Тоҷикистон ба хоҷагии ҷаҳонӣ  бахшида мешаванд. Дар ин семинарҳо олимони шинохтаи  иқтисоддони ҷумҳурӣ ,инчунин  аз  хориҷи дуру наздик бо маърузаҳои илмӣ баромад мекунанд. Дар назди кафедраҳои марбути  факултет маҳфилҳои илмии донишҷӯён фаъолият  менамоянд,ки дар масъалаи дарёфти  донишҷӯёни лаёқатманд  ва ҷалби бештари онҳо ба КИТ   саҳмгузор мебошанд. Маҳз ин кӯшишҳо ҳастанд, ки ҳамасола донишҷӯёни факултети мо дар олимпиадаи  ҷумҳуриявии макотиби олии ҷумҳурӣ сазовори ҷойҳои намунавӣ мешаванд.

Ҳоло дар факултет  6  кафедраи тахассусӣ: иқтисодиёти ҷаҳонӣ, молия ва суғурта, идоракунии молияи давлатӣ, кори бонкӣ, географияи иқтисодӣ ва сайёҳӣ  ва андоз ва андозбандӣ фаъолият карда истодааст.

Кафедраи  иқтисодиёти ҷаҳонӣ (собиқ кафедраи муносибатҳои иқтисодии байналхалқӣ)  моҳи марти соли 1994 дар ҳайати факултети молиявию иқтисодӣ ҳамчун кафедраи тахассусӣ  барои тайёр намудани мутахассисон аз рӯйи равияи  «иқтисодиёти ҷаҳон» таъсис ёфта буд. Аз аввали таъсисёбӣ  то имрӯз дар кафедра устодони шинохтаи илми иқтисоди тоҷик ба монанди (шодравон) н.и.и., профессор Мамадназарбеков М.Н ., ва  узви вобастаи АМИТ  Саидмуродзода Л.Ҳ., н.и.и., дотсентон  Худоиев М.Н., Мирбобоев Р.М., Шукуров Б.У.,  Солеҳзода А.А., Саидмуродова М.А., Қодирзода Ф.А.,  н.и.и., муаллимони калон  Тағоев М.Р., Гулмамадов А.В., Саидов Қ.Т., н.и.и., дотсентон Имомёрбеков Ф.М., Содиқзода П., ва якчанд устодони ҷавони соҳибтаҷриба  Қурбоналиев К.И., Обидов Ф.Ф., Кишваров М.Ҷ., Назаров С.Н., Ризоев Ф.А. фаъолият мекунанд. Айни ҳол вазифаи мудири кафедра ба дӯши н.и.и., дотсент Саидмуродова М.А. вогузор аст.

Кафедраи мазкур яке аз кафедраҳои бонуфуз ба ҳисоб рафта, дар  тайёр кардани мутахассисони соҳаҳои мухталифи иқтисодиёти  ҷумҳурӣ ҳиссагузор аст. Хатмкунандагони кафедра аз рӯйи ихтисоси худ  дар вазорату муассисаҳо, бонкҳо, корхонаву ширкатҳо, созмонҳои иқтисодии байналхалқӣ ва ғайра кору фаъолият мебаранд. Кафедра бо Маркази тадқиқоти стратегии назди  Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Институти иқтисодиёти  АМИТ, бо кафедраҳои ҳамравияи Донишгоҳи технологии Тоҷикистон, Донишкадаи сайёҳӣ, ссоҳибкорӣ ва хизмат, Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон,  Донишгоҳи давлатии молия ва иқтисоди Тоҷикистон,  Донишгоҳи давлатии Кӯлоб ба номи А.Рӯдакӣ, Донишгоҳи давлатии Бохтар ба номи Н.Хисрав   ва дигар муассисаҳо ҳамкории  хуби илмӣ-таълимиро ба роҳ мондааст. Бо мурури замон талабот  ба мутахассисони соҳаи иқтисодиёти байналхалқӣ зиёд гардида, дар кафедра аз соли 2010 инҷониб, ихтисоси нав- Идораи инвеститсияҳои хориҷӣ, ки ҳамчун яке аз шохаҳои  муносибатҳои иқтисодии  байналхалқӣ ба шумор меравад, таъсис дода шудааст.  Мутахассисони ихтисоси Идораи инвеститсияҳои хориҷӣ дар оянда метавонанд  дар тамоми соҳаҳои хоҷагидорӣ, аз  ҷумла дар вазорату идораҳо, корхонаҳои муштарак, созмонҳои байналхалқӣ, бонкҳо ва амсоли онҳо  кору фаъолият намоянд. Устодони кафедра аз рӯйи 20 фан дар зинаи бакалавр, 8 фан дар зинаи магистратура ва 7 фан дар зинаи доктор PhD дарс мегӯянд. Таълим дар кафедра бо се забон: тоҷикӣ, русӣ ва англисӣ ба роҳ монда шудааст. Шумораи устодони унвони илмӣ дошта дар кафедра 60%-ро  ташкил медиҳад.

Аз соли 2010 то соли 2018 дар назди кафедра қабули аспирантон ба роҳ аз рӯи ихтисос монда шуда буд ва  аз соли 2016  қабули докторантони PhD  аз рӯи  ихтисос амалӣ гашта истодааст ( айни ҳол 7 нафар дар аспирантура, аз ҷумла шаҳрванди Ҷумҳурии Халқии Чин- Пан-Пан ва 6-нафар дар зинаи доктор PhD  таҳсил доранд). Ду докторанти PhD – Дилшод Шарифӣ ва Саъдуллозода Насрулло  диссертатсияҳои худро таҳти роҳбарии н.и.и., дотсент Саидмуродова М.А. дифоъ карданд.

Аз соли 2011 дар назди кафедра магистратураи шабакавӣ дар ҳамкорӣ бо  Донишгоҳи Дӯстии Халқҳои  Россия ( РУДН) ва Донишгоҳи Давлатии  Новосибирск амал мекунад, то ба имрӯз зинаи  магистратураи шабакавиро  30 нафар хатм  намуданд. Инчунин дар назди кафедра магистратураи дохилӣ  фаъолият карда истодаанд ва айни ҳол 27-нафар дар курси дуюм таҳсил доранд.

Кафедраи молия ва суғурта  соли 1965 ҳамчун кафедраи мустақил аз ҳайати кафедраи иқтисодиёти савдо ва молия ҷудо шудааст. Бо назардошти тайёр кардани кадрҳои баландихтисос дар самтҳои мухталифи системаи молиявӣ ва васеъ гаштани муносибатҳои молиявию қарзӣ зарурати таъсис додани кафедраи молия ва қарзро ба миён овард. Зеро, ки тайёр намудани мутахассисон барои соҳаҳои фаъолияти суғуртавӣ, бонкӣ, системаи буҷетӣ ва соҳаҳои иҷтимоӣ дар он давра аҳамияти аввалиндараҷа дошт.

Аввалин мудири кафедраи навбунёд Академики АМИ Тоҷикистон (АФ РСС Тоҷикистон), доктори илмҳои иқтисод, профессор Назаров Талбак Назарович (солҳои 1965-1980) буд. Сипас н.и.и., дотсент Ҳомидов Ҳамробой Ҳомидович (солҳои 1980 -1993), н.и.и., дотсент Юлдошев Яшин Ниязович (солҳои 1993-2004), д.и.и., профессор Раҳимов Зикрулло Ашурович (солҳои 2004-2009), д.и.и., профессор Раҳматов Ҳайдар Бобоевич (солҳои 2009-2011), н.и.и., дотсент Давлатшоев Одил Ҳазаратшоевич (солҳои 2011-2017) ва н.и.и., дотсент Одинаев Фурқат Фарҳодович (солҳои 2017-2020) кафедраро мудири намудаанд. Аз соли 2020 то ҳол д.и.и., профессор, Академики АБН ФР Иброҳимзода Илҳомуддин Раҷабалӣ кафедраро мудирӣ намуда истодааст.

Кафедраи молия ва қарз аз соли 1991 ба ду кафедраи алоҳида: кафедраи молия ва кафедраи муомилоти пулӣ ва қарз ҷудо шуд. Пас аз он, моҳи октябри 1995 дар натиҷаи аз нав якҷояшавии факултетҳои молиявию иқтисодӣ ва баҳисобгирию иқтисодӣ ба як факултаи молиявию баҳисобгирӣ боз кафедраҳои номбурда якҷоя карда шуда, бо номи кафедраи молия ва қарз ба фаъолият оғоз кард. Бо мақсади баланд бардоштани сифати таълим, беҳтар гардонидани корҳои таълимию методӣ, илмию таҳқиқотӣ ва тарбиявӣ мутобиқи қарори Шӯрои олимони Донишгоҳ аз соли 2007 дар заминаи кафедраи молия ва қарз кафедраҳои молия ва менеҷменти молиявӣ таъсис ёфтанд, ки фанҳои тахассусии ихтисоси молия ва устодони кафедра дар байни ин кафедраҳо тақсим карда шуданд. Инчунин соли 2014 дар базаи кафедраи молия кафедраи андоз ва андозбандӣ таъсис дода шуда, як қисми устодон бо фаннҳои ихтисоси мазкур ба ин кафедра вобаста ва ҷудо карда шуд.

Ҳоло дар заминаи кафедраи молия аз рӯи ихтисосҳои молия ва қарз ва  суғурта мутахссисони дараҷаи бакалавр, магситр, унвонҷӯ, аспирант, докторант ва доктор  PhD омода мегарданд.

Кафедраи молия аз ҷиҳати шумораи кормандони яке аз кафедраҳои калонтарини ДМТ ба ҳисоб меравад. Дар тамоми муддати фаъолияти худ кафедраи мазкур барои соҳаҳои гуногуни иқтисоди милли кишвар шумораи зиёди кадрҳои баландихтисосро тайёр кардааст. Хатмкунандаҳои кафедра инчунин, берун аз ҷумҳурӣ дар ташкилотҳои байналмилалӣ ва дипломатӣ фаъолият менамоянд.

Аз давраи ташкилёбии кафедраи устодони соҳибтаҷриба дар кафедра фаъолият доранд, аз ҷумла: Назаров Т.Н., Собиров У.М., Сайфиддинов С.С., Қаҳҳоров М, Раҳимов Ш.М., Бобоев Ғ.Ҷ., Улуғхоҷаева Х.Р., Шарифов Ҳ.Ш., Ҳисайнов С., Раҳимов З.А., Ҳикматов С., Одинаев Ф.

Як қатор устодони собиқ дар кафедра фаъолият карда дар вазифаҳои гуногуни роҳбаркунандаи ҶТ кор ва фаъолият намуда истодаанд: Назаров Т – академики АУҶТ, Раиси Фонди Президенти ҶТ, Ҷураев Т.Б-  собиқ Вазири иқтисод ва савдои ҶТ, Раҳимов Ш.М-Директори Институти иқтисод ва демографияи АМИТ, Алимардонов М.М – собиқ раиси Бонки миллии Тоҷикистон, Бобоев Ғ.Б. – собиқ Вазири рушди иқтисод ва савдои ҶТ, Ширинов А.Ш. – собиқ Сафири фавқулода ва мухтори Тоҷикистон дар ИМА., Тураев К.Т. – собиқ Вазири кишоварзии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Абдулов К.А. – доктори илм, профессор, собиқ ҷонишини мудири шуъбаи илми КМПК Тоҷикистон, Валиев Н.А. – собиқ раиси шуъбаи вилояти Суғдии Бонки миллии Тоҷикистон,  Эшов Ҷ.К. – собиқ ҷонишини раиси Бонки Миллии Тоҷикистон, Муллоев Ш.М. – собиқ ҷонишини аввали Вазорати молияи Ҷумҳурии Тоҷикистон ва дигар хатмкунандагон, ки кафедра бо онҳо ифтихор намуда ва доимо дар тамос мебошад.

Хизматҳои илмию педагогии устодони кафедраро ба инобат гирифта Вазорати маъорифи ҶТ, ба устодон Раҳимов З.А., Юлдошев Я.Н, Улуғхоҷаева Х.Р., Ҳикматов С.Ҳ., Иброҳимзода И.Р.  ва устодони собиқ Ҷураев Т.Ҷ., Раҳимов Ш.М., Қаҳҳоров М., Ашуров Н. ва дигарон унвони «Аълочии маорифи халқ ва илму маориф» ва дигар унвонҳову ҷоизаҳои давлатию байналмиллалӣ сазовор гардонида шудаанд.

Кафедраи молия ва суғурта (собиқ кафедраи молия ва қарз), ки ҳоло аз ҷиҳати кормандон ва фаъолит, яке аз кафедраҳои калонтарини ДМТ ба ҳисоб меравад, 56 сол боз вуҷуд дорад.

Дар ин муддати на чандон дароз ин қисми боргоҳи маърифат кадрҳои баландихтисос барои хоҷагии халқи кишвар тайёр кард, ки ҳоло чӣ дар дохили ҷумҳурӣ ва берун аз он сарбаландона ба нафъи халқу ватан хизмати шоиста мекунанд.

Аз рӯи на танҳо миқдори мутахассисони хатмкарда, балки нуфузу аҳамиятнокии вазифаи онҳо барои ҷумҳурӣ ин кардҳо як қисми муҳими нерӯи зеҳнӣ ва захираи тиллоии кишвар мебошанд.

Гуфтан кифоя аст, ки хатмкунандагони шуъбаи «Молия ва қарз» дар вазифаҳои гуногун ва басо масъулиятноки давлати, соҳаи илм, риштаи дипломатия хизмати сазовор кадраву карда истодаанд.

Имрӯз ҳамаи сатҳҳои идоракунии Тоҷикистон, ҳамаи зинаҳои хизматии онро аз боло то поён бе хатмкунандагони бахши молияию-қарзӣ тасаввур кардан мумкин нест.  Ҳамаи ин маҳсули меҳнати хоксоронаи коллективҳои меҳнатии кафедраи «Молия ва қарз» дар давраҳои гуногун ва  ҳайати устодон  барои хизмати шоён ба кишвари азиз – Тоҷикистон мебошад.

Мутахассисони ҷавон, хатмкунандагони кафедра дар ҳамаи гушаву канорҳои ҷумҳурӣ ва берун аз он – дар ИМА, Олмон, Кения, Ветнам, Лаос, Чин, давлатҳои Африқо, Афғонистон, дар соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқ фаъолият менамоянд.

Олимон ва муаллимони кафедра тайи ин солҳо чандин асарҳои илмию методии калонҳaҷм, монография, воситаҳои таълимию –методиро таълиф намудаанд. Ғайр аз монография ва китобҳои дарсӣ, олимони кафедра дар маҷаллаю рӯзномаҳои ҷумҳурӣ ва берун аз он – «Финансы», “Финансы и бизнес”, “Вопросы экономики”, “Креативная экономика”, “Экономика Таджикистана: стратегия развития” «Экономика сельского хозяйства», «Деньги и кредит», “Доклады Национальной Академии наук Таджикистана”, «Садои мардум», «Ҷумҳурият» ва ғайраҳо мақолаҳо чоп кардаанд.

Аз аксарияти фанҳои тадрисшаванда ба монанди фанҳои молия, идораи молияи давлатӣ, андоз ва андозбандӣ, бозори коғазҳои қиматнок, суғурта, молияи корхонаҳо китобҳои дарсӣ ва васоити таълимӣ, бо забони давлатӣ, аз ҷониби устодони кафедра Назаров Т.Н., Иброҳимзода И.Р., Раҳимов З.А., Улуғхоҷаева Х.Р., Давлатшоев О.Ҳ., Ҷӯраев Ш.Ҷ., Қаюмов С.Ш., Рӯзиев А.Т., Абдуллоев А.Х., Ҳусайнов М.Н. таълиф шуда, пешниҳоди завқмандони илми молия гардидаанд.

Аз аввали таъсисёбии кафедра самтҳои тадқиқоти илмӣ ва таълимии он барои тартиб додани нақшаҳои таълимӣ, курсҳо ва семинарҳои махсус, таҳия намудани барномаҳои таълимӣ аз рӯи  фанҳои тахассусӣ  равона шуда буд. Дар ин ҷода аз тарафи олимон  ва ҳайати устодони кафедра корҳои зиёде ба анҷом расонида шудааст. Олимон ва муаллимони кафедра тайи ин солҳо  чандин  асарҳои илмию  методии калонҳаҷм, монография, воситаҳои  таълимию  методиро таълиф намуданд. Ғайр аз монография ва китобҳои дарсӣ олимони кафедра дар маҷалаю рӯзномаҳои ватанӣ ва бурунмарзӣ мақолаҳои илмӣ чоп кардаанд.

Дар айни ҳол дар мавзӯи «Танзими молиявии рушди босуботи инноватсиониву индустриалии иқтисодиёти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар шароити ҷаҳонишавӣ» корҳои илмию тадқиқотӣ мебаранд. Ҳайати устодон ва олимони кафедра барои пешрафти соҳаҳои гуногуни иқтисод ва иҷтимоиёти кишвар саҳми амалии худро гузоштаанд.   

Кафедраи молия ва суғурта соли 2020 ҳамчун кафедраи мустақил дар баззаи собиқ кафедраи молия тағьири ном кард. Бо назардошти тайёр кардани кадрҳои баландихтисос дар самтҳои мухталифи системаи молиявию суғуртавӣ ва васеъ гаштани муносибатҳои молиявию қарзӣ зарурати иваз кардани номи кафедраро ба миён овард. Зеро тайёр намудани мутахассисон барои соҳаҳои фаъолияти молиявӣ, суғуртавӣ, бонкӣ, системаи буҷетӣ ва соҳаҳои иҷтимоӣ дар ин давра аҳамияти аввалиндараҷа дошт. Кафедраи мазкур яке аз кафедраҳои бонуфуз ва калонтарин ба ҳисоб рафта, дар тайёр кардани мутахассисони соҳаҳои мухталифи иқтисодиёти ҷумҳурӣ ҳиссагузор аст. Имрӯз бошад дар тайёр намудани мутахассисони соҳаи молия устодон Академики АБН ФР, д.и.и., профессор Иброҳимзода И.Р., д.и.и., профессор Улуғхоҷаева Х.Р., д.и.и., профессор Шамсиев Қ.Б., н.и.и..дотсентон Одинаев Ф.Ф., Исматов А.Ҳ., Абдуллоев А.Х., н.и.и. Ҳусайнов М.Н., Гулаков У.М., Саъдуллозода С.С., Беков Ф., Шарипов У.А., Зиёев З., Саъдуллозода Н. ва як чанд устодони ҷавон Розиев Д., Саидова М.Ҷ., Шарифзода Н, Давлатов Н., саҳмгузор мебошанд. Хамин тавр, ҳоло дар кафедра 3 доктори илм, профессор ва 10 номзади илм фаъолият карда истодаанд.

Бо сабаби васеъ гаштани доираи фаъолияти факултети молиявию иқтисодӣ, зиёд шудани шумораи донишҷӯён, соатҳои таълимӣ, зарурати тайёр намудани мутахассисон аз рӯйи самтҳои нави тараққиёти илмӣ молиявӣ ва фаъолияти амалӣ, инчунин, бо қабул кардани нуфузи нави идораи молиявӣ дар доираи тайёр кардани кадрҳое, ки ба шартҳои нави иқтисодӣ бояд ҷавобгӯ бошанд, бо пешниҳоди садорати факултети молиявию иқтисодӣ дар заминаи кафедраи молия ва қарз ва ихтисоси молия ва қарз, ду кафедра: молия ва суғурта ва идоракунии молияи давлатӣ ташкил дода шуд.

Мавзӯи асосии кори илмӣ-тадқиқотие, ки аз рӯи нақшаи илмӣ-тадқиқотӣ барои солҳои 2021-2025 тасдиқ карда шудааст «Танзими молиявии рушди босуботи инноватсиониву индустриалии иқтисодиёти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар шароити ҷаҳонишавӣ» ном дорад.

Дар пояи кафедра аз рӯйи ихтисосҳои зерин мутахассисон тайёр карда мешаванд:

Ихтисоси молия ва қарз: шуъбаи рӯзона – 4 сол, ғоибона – 4 сол, таҳсилоти 2-юми олӣ – 3 сол, магистратура – 2 сол, доктор PhD – 3 сол, аспирант – 3 сол, докторант – 3 сол, унвонҷӯ – 4 сол.

Ихтисоси суғурта – 4 сол шуьбаи рӯзона.

Дар кафедра аз рӯи дараҷаи касбӣ мутахассис, бакалавр, магистратура, доктори Ph.D аз рӯи ихтисоси молия ва қарз (шуъбаҳои рузона, ғоибона, маълумоти 2-юм ва магистратура) бо забонҳои тоҷикӣ, русӣ ва англисӣ таълиму тарбия ба роҳ монда шудааст. Устодони кафедра аз руи 35 фан дарс мегӯянд.

Кафедраи идоракунии молияи давлатӣ. Бо ворид шудан ба муносибатҳои нави иқтисодӣ талабот ба мутахассисони соҳаи молия ва гумрук амрест зарурӣ. Бинобар ин, соли 2020 кафедраи менеҷменти молиявӣ бо қарори Шӯрои олимони ДМТ ба кафедраи идоракунии молияи давлатӣ табдили ном кард.

Роҳбарии кафедраро н.и.и., дотсент Икромов Ф.Н. ба уҳда дошта, дар он устодон н.и.и., дотсентон Ҳикматов С., Давлатшоев О.Ҳ., Бобоев Ф.Ҷ., Давлатмуродов Ш.М., ассистентон Турсунов И.Х., Тоҷибоева Ф.Э., Ҳакимов И.Б, Саъдизода Ҷ., Юнусов А.Ю., Маҳмадризоиён С., Амонова Д.А. ва дигарон ба фаъолияти илмию методии кафедра машғул мебошанд.

Кафедраи идоракунии молияи давлатӣ аз рӯи ихтисосҳои 1-25010409  -молия ва назорат дар соҳаи фаъолияти гумрук, 1-25010410 – менеҷменти молиявӣ, 1-25010400 – молия ва қарз мутахиссисон тайёр мекунад. Бо дастури Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар масъалаи тайёр кардани мутахассисони донандаи забонҳои хориҷӣ аз соли 2012 дар назди кафедра аз рӯи ихтисоси 25010400- молия ва қарз таълим бо забони англисӣ оғоз гардид.

Дар кафедра заминаи методӣ – техникӣ ва таълимӣ барои омода намудани мутахассисони рақобатпазир муҳайёст. Хатмкунандагони ихтисосҳо дар соҳаи муҳими иқтисодӣ, ба монандӣ: молияи давлатӣ, андоз, суғурта, бонкдорӣ, гумрук ва корхонаҳои гуногун фаъолият менамоянд.

Кафедраи географияи иктисодӣ ва сайёҳии Донишгоҳи миллии Тоикистон, моҳи сентябри соли 1980 бо номи кафедраи географияи иқтисодӣ ташкил шудааст. То ин давра фанни географияи иқтисодӣ ба кафедраи банақшагирии хоҷагии қишлоқ тааллуқ дошт.

Аввалин поягузорони ин кафедра устодон Ҷӯраев Алишер Ҷӯраевич н.и.и. дотсент, Сангинов Карим Сангинович н.и.г. дотсент, якӯмин хатмкардаи факултети география ва табиатшиносии Донишкадаи Давлатии Омӯзгории  Душанбе ба номи  Т.Г.Шевченко, Нурназаров М.Н. н.и.и., сипас  д.и.г., профессор., Кабутов М.К., д.и.и., профессор., Воронина Р.А., муаллимаи калон буданд. Солҳои 1981-1985 ҳайати омӯзгорони кафедра аз ҳисоби омӯзгорони ҷавон Ғафуров А.Т., ассистент, Насирдинов И.М., Ҳасанова А.А., ва дигар ҳамкорон д.и.г., Муҳаббатов Х.М., н.и.и., Абдуллоев З.А., н.и.и., Гадоев Н.Г., м.к., Раҳимов М.Р., н.и.г., Муҳаммадиев Р.Р.,  мукаммалтар гардонида шуд. Дар ин солҳо соатҳои таълимӣ низ аз фанни географияи иrтисодӣ ва иҷтимоӣ аз ҳисоби корҳои курсӣ ва санҷишӣ зиёд карда шуданд.

Кафедраи иқтисод ва идораи сайёҳӣ мувофиқӣ фармоиши ректори Донишгоҳи миллии Тоҷикистон аз таърихи 15.07.2010 таҳти № 257-09 оид ба таъсиси кафедраи тахассусии “Иқтисод ва идораи туризм”дар ҳайати факултети молиявию иқтисодӣ дар пояи кафедраи географияи иқтисодӣ ва технологияи соҳаҳо таъсис дода шудааст, ки сарварии онро н.и.к., дотсент Зокиров Абдулносир Меликович ба уҳда дорад.

Дар кафедраи «Географияи қтисодӣ ва сайёҳӣ» 15 нафар устодони штатӣ, аз инҳо: як доктори илм Умаров Ҳ.У., ҳафт нафар номзадони илм Диловаров Р.Д., Зокиров А.М., Ғафуров А.Т., Сайфуллоев Н.Н., Ёров Ҷ.Н., ду нафар муаллими калон, 1-нафар н.и.и., Қурбонов Ш.Я., Солиҳов Қ.Ҳ. ва 6 нафар ассистентон Юнусов Т.А., Зайниддинов У.М., Азимов Б.Б., Ризоев С.А., Руштов Б.И., ва Зокирова Қ.А.,  инчунин 4-нафар устодони ҳамкор  3-нафар номзади илм Боҳирова Х.., Саидова Ҳ., Шодибеки Сафар,ва ассистент Холов С., ва устодони соатбайъ 1-нафар д.и.ҳ., Сангинов Д.,1-нафар номзади илм Файзуллоев М., кор ва фаъолият мекунанд.

Аз ин лиҳоз миқдори умумии устодони унвондор дар кафедра 56%-ро ташкил медиҳад.

Дар кафедра дарсҳои лексионӣ, амалӣ ва семинарӣ аз рӯи курсҳои, иқтисоди сайёҳӣ, менеҷмент ва маркетинги сайёҳӣ, георафияи сайёҳӣ, сайёҳии байналмилалӣ, инноватсия дар сайёҳӣ, асосҳои сайёҳӣ, минтақаҳои сайёҳӣ-рекреатсионӣ, технологияи омода намудани туроператорон ва турагентҳо, тиҷорати тарабхона ва меҳмонхонаҳо, реклама дар сайёҳӣ, географияи иқтисодӣ ва иҷтимоии Ҷумҳурии Тоҷикистон бо асосҳои демографии он, географияи иқтисодӣ – иҷтимоии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва мамлакатҳои хориҷӣ курсҳои махсус ва ғайраҳо мувофиқи талаботи рӯз, бо забонҳои тоҷикӣ, русӣ ва англисӣ гузаронида мешаванд. Дарсҳои лексионӣ аз ҷониби, дотсентон, яъне аз ҷониби устодони унвондор хонда мешаванд.

Ҷараёни таълим мувофиқи нақшаи таълимӣ, ки аз тарафи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон тасдиқгардида ва мувофиқи ҷадвали дарсҳо, ки аз тарафи раёсати Донишгоҳ қабул шудааст ба роҳ монда шуда буданд.

Аз соли 2010 то соли 2021 теъдони донишҷӯёни хатмкардаи ихтисоси сайёҳӣ 119 нафарро ташкил медиҳанд, ки айни ҳол дар соҳаҳои гуногуни кишвар кору фаъолият менамоянд. Айни ҳол дар ихтисоси сайёҳӣ теъдоди донишҷӯён аз курси 1 то курси 4  ҳамагӣ 92 нафарро ташкил медиҳанд.  Шумораи хатмкунандагони соли таҳсили 2020-2021 27 нафар мебошанд.

Мувофиқи нақшаи таълим донишҷӯён дар ҷараёни таълим таҷрибаомӯзии таълимӣ (соли 2–юми хониш), истеҳсолӣ (соли 3-юми хониш) ва таҷрибаомӯзии пешаздипломӣ банақша гирифта шудааст. Фармоишҳо сари вақт омода шуда истодаанд. Ҳамаи донишҷӯён бо барномаҳои таҷрибаомӯзии таълимӣ, барномаҳои таҷрибаомӯзии истеҳсолӣ, рӯзномаи таҷрибаомӯзӣ, роҳхат ба муассисаи  таҷрибаомӯзӣ таъмин карда шуданд. Пойгоҳи асосии таҷрибаомӯзии донишҷӯён асосан Кумитаи сайёҳии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва баъззан дар ширкатҳои сайёҳии Тоҷикистон гузаронида мешавад.

Ҳамасола дар рузи сайёҳии байналмилалӣ (27 сентябр) дар кафедра намоиши сайёҳӣ ва мизи муддавар бо иштироки мутахассисони соҳа ва намояндагони ширкатҳои сайёҳӣ гузаронида мешавад. Дар он муҳокимаи муаммоҳои рушди сайёҳӣ байни устодон, олимон ва донишҷӯён баргузор мегардад. Дар натиҷаи он пешниҳодҳои мушахасси устодон, мутахассисон, олимон ба мақомотҳои дахлдор пешниҳод мегарданд.

Кафедра бо Кумитаи рушди сайёҳии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, мактабҳои олии ҶТ ба монанди Донишкадаи соҳибкорӣ ва хизмати Тоҷикистон, Донишгоҳи Давлатии Омӯзгории Тоҷикистон ба номи С.Айнӣ, Донишгоҳи давлатии тиҷорати Тоҷикистон, ва ғайраҳо ҳамкориҳои судманд доранд.

Масоили асосии кори илмӣ-таҳқиқотие, ки аз рӯи нақшаи илмӣ-таҳқиқотӣ барои солҳои 2020-2025 тасдиқ карда шудааст «Равандҳои омӯзиш , истифодаи шароит ва сарватҳои табии, барои рушди устувори соҳаҳои хоҷагии халқ, ташкили ҳудудии туризм дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» маҳсуб меёбад.

Оид ба корҳои анҷомёфта бахшида ба «Солҳои 2019-2021 солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ» (Амри Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 26 декабри соли 2018,) кафедраи географияи иқтисодӣ ва  сайёҳии факултети молиявию иқтисодии ДМТ бахшида ба «Солҳои 2019-2021 солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ»  27-уми сентябри  соли 2019 мизи гирд дар мавзӯи «Нақши минтақаҳои махсусҳифзшавандаи табиӣ дар рушди сайёҳии экологӣ» ва 23- сентябри соли 2021 мизи гирди ҷумҳуриявии илмию назариявӣ дар мавзуӯи “Тоҷикистон дар арсаи сайёҳии байналмиллалӣ”баргузор гардид. Ҳамзамон бахшида ба рӯзи сайёҳии байналмилалӣ намоиши маҳсулотҳои сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ баргузор гардид. Дар ин чорабини мазкур намояндагони Кумитаи рушди сайёҳии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, намояндагони ширкатҳои сайёҳӣ, меҳмонхонаҳо, осоишгоҳҳо ва донишгоҳу донишкадаҳо ширкат намуданд. Ҳамчунин тариқи шабакаҳои телевизионии “Сафина, Ҷаҳоннамо, Душанбе, Пойтахт” рафти баргузории намоиши маҳсулотҳои сайёҳӣ ва ҳӯнарҳои мардумӣ  ба навор гирифта шуд. Дар чорабиниии мазкур паҳлӯҳои гуногуни проблемаҳои рушди сайёҳӣ баррасӣ ва таҳлил гардиданд.

Кафедраи андоз ва андозбандии факултети молиявию иқтисодии Донишгоҳи миллии Тоҷикистон бо қарори Шурои олимони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон  аз 06-уми майи соли 2014, таҳти №12 ва фармоиши ректори Донишгоҳи миллии Тоҷикистон таҳти №244-09 аз 25-уми сентябри соли 2014 ташкил  шудааст.

Аз давраи ташаккулёбӣ кафедраи андоз ва андозбандӣ раванди таълимро тибқи нақшаи таълимии мӯҳлати таҳсил 5-сол  ва  тибқи нақшаи таълимии низоми кредитӣ мӯҳлати таҳсил 4-сол ва магистратура – 2 сол ба роҳ мондааст.

Таъсис додани чунин кафедра дар давраи муосир барои Ҷумҳурии Тоҷикистон аҳамияти хеле муҳим дошт. Бояд қайд намуд, ки  тайи солҳои охир зарурати таъмин намудани соҳаҳои мухталифи хоҷагии халқӣ ҷумҳурӣ бо кадрҳои баландихтисос бахусус дар самти молия, андозбандӣ дар мақомотҳои андоз ва корхонаҳо ба миён омад.

Аз соли 2014 то соли 2020 роҳбарии кафедраро н.и.и., дотсент Қаюмов Сайфудин Шарифович ба ӯҳда дошта, аз моҳи августи соли 2020 ба ҳайси и.в. мудири кафедра н.и.и., дотсент Гулов Шерали Маҳмадсаидович таъин гардида, корро пеш бурда истодааст.

Ҳоло дар кафедра устодони штатии зерин фаъолият доранд: н.и.и., дотсент Гулов Ш.М. (мудири кафедра), н.и.и., дотсент С.Ш. Қаюмов, н.и.и., дотсент О. Алиев, муаллимаи калон Ҷураева М. Н., муаллими калон Давлатов Д.С. ассистентон Қурбонова М. С., Исматов А. Ф., Раҷабов Т., Эраҷи Дилнавоз., Нурова Н.А. ва Касирова Ф.Ҷ.

Айни замон кафедра яке аз кафедраҳои пешқадами факултети моливию иқтисодӣ ва ДМТ ба ҳисоб рафта дар тайёр намудани мутахассисони соҳаҳои андозу андозбандӣ ва мухталифи иқтисодиёти Ҷумҳурии Тоҷикистон саҳми арзанда мегузорад. Хатмкунандагони кафедра аз рӯи ихтисоси худ дар Кумитаи андози назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, Вазорати молияи Ҷумҳурии Тоҷикистон, Хадамоти гумруки назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва тамоми вазорату идораҳои давлатӣ ва ташкилотҳои хусусӣ, ки андозсупорандаанд, кору фаъолият мебаранд.

Кафедраи кори бонкӣ. Бо назардошти беҳтар намудани раванди таълимию методӣ, омода намудани кадрҳои лаёқатманд дар соҳаи бонкдорӣ, дар пояи кафедраи молия ва қарзи факултети молиявию иқтисодӣ, кафедраи кори бонкӣ бо фармони ректори Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистон таҳти №150-09 аз 24 июни соли 1999 ташкил карда шуд, ки зиёда аз 20 сол мешавад, фаъолият намуда истодааст.

Мақсади асосии ташкилдиҳии кафедра мутамарказонидани раванди таълим оиди ихтисоси фаъолияти бонкӣ бо назардошти нишондодҳои таълимию-методӣ ва талаботҳои амалии бозори молиявӣ, наздиксозии таъминоти донишҷӯён ба шароитҳои ташкилию идорасозӣ ва талаботҳои кор дар ташкилотҳои қарзӣ ба ҳисоб меравад.

Кафедраи кори бонкӣ мутахассисони маълумоти олидорро барои ташкилотҳои қарзӣ-молиявӣ аз рӯи ихтисоси 1-25010402 — «Фаъолияти бонкӣ» дар ду зинаи таҳсилоти олӣ дар шуъбаи рӯзона— бакалавр, магистр, дар шуъбаи ғоибона (фосилавӣ) – таҳсилоти фосилавӣ ва маълумоти олии дуюм омода менамояд.

Хатмкунандагони ихтисоси 1-25010402 — “Фаъолияти бонкӣ” дар ташкилотҳои қарзӣ аз ҷумла: Бонки миллии Тоҷикистон, Вазорати молияи Ҷумҳурии Тоҷикистон, бонкҳои тиҷоратӣ, ташкилотҳои хурди амонатию қарзӣ, раёсатҳои молия, шубаҳои амалиёти асъорӣ-қарзӣ, идораҳои амалиёт бо коғазҳои қиматноки бонкҳои тиҷоратию давлатӣ, ташкилотҳои суғуртавӣ кору фаъолият намуда метавонанд. Боиси ифтихор аст, ки имрӯз ҳайати кории бисёре аз ташкилотҳои қарзии ҷумҳуриро хатмкунандагони кафедра ташкил мекунанд.

Ба ҳайси аввалин мудири кафедраи фаъолияти бонкӣ н.и.и., дотсент Ҳисайнов Содиқ Давлатович соли 1999 таъин карда шуда то моҳи июни соли 2002 дар ин вазифа фаъолият намуд.

Минбаъд дар солҳои гуногун фаъолияти кафедраро д.и.и., профессор Обидов Фозил Саидович (с.2002-2008), д.и.и., профессор Иброҳимзода И.Р. (с.2008-2009), н.и.и., дотсент Бобоев Ш.Н. (с.2010-2015), д.и.и., профессор Бердиев Р.Б. (с.2015-2019) роҳбарӣ намудаанд. Аз моҳи марти соли 2019 роҳбарии кафедра ба зиммаи дотсент Сайфуров К.Ф. вогузошта шудааст.

Фаъолияти илмии кафедра аз оғози таъсисёбӣ дар сатҳи зарурӣ ба роҳ монда шуда, устодони кафедра ҷиҳати иҷроиши самтҳои муайяннамуда, корҳои илмӣ анҷом дода истодаанд.

Имрӯз кафедра дар самти таъмини суботи асъори миллӣ, кафолати рушди бемайлонӣ муассисаҳои қарзӣ ва масъалаҳои амалигардонии ҳадафҳои бартарафкунии буҳрони молиявӣ дар муассисаҳои бонкӣ фаъолияти илмӣ – амалӣ намуда истодааст.

Дар раванди фаъолияти кафедра устодони зиёд ба монанди профессор Умаров Ҳ., дотсентон: Ҳисайнов С.Д., Давлатов Ш.О., Шарифов Ҳ., Иброҳимзода И., Субҳонзода И. ба донишҷӯён дарс гуфтаанд.

Айни замон дар кафедра академики АМИТ Қаюмов Н.Қ., д.и.и., профессорон Обидов Ф.С., Ҳикматов У.С., н.и.и., дотсентон: Сайфуров К.Ф., Қодиров А.В., н.и.и., м/к Худойназаров Д.А., н.и.и., м/к Ғаюров Ғ.Ҳ., н.и.и., м/к Файзуллоев М., м/к Имомназарова Т., ассистентон Майдаева М.С.,  Одинаев С.П., Худоиева Ф. ва дигар устодони соҳибтаҷрибаи соҳаи бонкдорӣ ба сифати ҳамкор фаъолият намуда истодаанд.